Dlaczego ptaki latają - część II - "Pióra"

      Prawie całe ciało ptaka jest pokryte piórami. I tylko ptaki mają pióra. Wyjątkowo zmyślna konstrukcja, różnorodność, kolory, to wszystko wymyśliła natura i wydaje mi się, że jest to już narzędzie doskonałe, którego już chyba nie da się poprawić. Pióra ptaka chronią go przed zimnem, ciepłem, wodą, przywabiają partnera, maskują, a najważniejsze - są narzędziem do latania. Pióra są bardzo zróżnicowane i każdy rodzaj piórka pełni inną funkcję.
Najmniejsze i najdelikatniejsze są pióra puchowe. Rosną przy samym ciele ptaka, są lekkie i puszyste, stąd nazwa. Stanowią one warstwę izolacyjną i chronią przed utratą ciepła. W zasadzie prawie ich nie widzimy.


     Pióra puchowe są przykryte piórami konturowymi i pokrywami. Na zdjęciach powyżej widzimy właśnie te pióra (możemy się nawet dopatrzyć charakterystycznych falek skąd papużki faliste wzięły nazwę). Pióra konturowe jak i pokrywy mają już nieco inną konstrukcję. Są sztywniejsze i bardziej gładkie. Ich zadanie, to nadać ptaszkom opływowy kształt, zmniejszyć opory powietrza podczas lotu, ochronić przed opadami atmosferycznymi. Wielkość i kształt tych piór zależy od tego gdzie rosną. Także zadania trochę się różnią zwłaszcza pokryw na skrzydłach które mają za zadanie "uszczelnić" skrzydła i nadać im idealnie aerodynamiczny kształt. Pióra te są kolorowe, wzorzyste i nadają ptaszkom ich wygląd. Czy wiecie, że piękne perełki naszych papużek, to jedno maleńkie piórko konturowe z idealnym czarnym kółeczkiem na samym środku?

Jednak największe i najważniejsze dla ptaka są pióra służące bezpośrednio lataniu.

Na rysunku powyżej widzimy które to są. Najważniejsze to lotki i sterówki. Ułożone dachówkowato aby powietrze mogło je swobodnie opływać. Papużka potrafi te pióra składać i rozkładać. Lotki w całej okazałości widzimy podczas lotu, a także jeśli rozprostujemy papużce skrzydełko. Sterówki zaś zobaczymy kiedy ptaszek leci, a kiedy hamuje robi z nich bardzo szeroki wachlarzyk. Właśnie do tego ptaszkom służą sterówki - stabilizują lot, kierują (sterują) lotem, a szeroko rozsunięte i skierowane w dół hamują. Obok zdjęcia sterówek i lotek (w skali 1:1 jeśli mamy ekran ustawiony 800x600).
Lotki też mają specyficzną budowę, zauważmy, że nie są symetryczne. Dlaczego? Lotka działa jak żaluzja. podczas ruchu skrzydła w górę powietrze pomiędzy lotkami swobodnie przechodzi - skrzydło stawia mniejszy opór. Za to kiedy ptak porusza skrzydłem w dół - lotki się "uszczelniają" i stawiają opór. To daje siłę nośną.

Jednak pióra się "zużywają" i po pewnym czasie pióro jest już zniszczone, nie będą w pełni funkcjonalne. Ptak może też złamać, albo wręcz stracić pióro lub pióra w starciu z drapieżnikiem. Dlatego ptaki przechodzą pierzenie. Papużka falista właściwie pierzy się cały rok, ale z pewnością zaobserwowaliśmy okresy intensywniejszego pierzenia, kiedy ptak gubi znacznie więcej piór, w tym lotki i sterówki. Nowe pióro które rośnie wypycha stare zniszczone. Już parę dni po wypadnięciu pióra obserwujemy "mały pędzelek". Pióro początkowo rośnie w osłonce. Kiedy osłonki zaczynają pękać, wygląda jakby ptak miał "łupież". Mechanizm wypychania starego pióra i wyrastania nowego jest pokazany na rysunku poniżej.



A jak przemyślną i ciekawą budowę mają pióra? Są bardzo lekkie (jak piórko). Bawiliśmy się z pewnością piórami czy to znalezionymi, czy tymi długimi które zgubiła nasza papużka. I te piórka są jakby zlepione. możemy je rozerwać, ale jak przeciągniemy między palcami, to znowu się sklejają, a równocześnie nie są lepkie, dlaczego?. Ptasie pióro to prawdziwy rzep!



Od stosiny - grubej i mocnej, ale leciutkiej, bo jest w środku pusta rozchodzą się promienie, od których z kolei promyki i haczyki. To te haczyki jak rzep zaczepiają się o promyki i powodują, że powierzchnia pióra jest jakby płaszczyzną stawiającą duży opór powietrzu. Jeśli ptak czymś w skrzydło uderzy, to ta przeszkoda swobodnie przechodzi przez piórko rozrywając jedynie połączenie haczyków i promyków.

Ptaki o tym wiedzą. Z pewnością widzieliśmy, jak nasz ptaszek przeciąga sobie przez dziobek piórko za piórkiem. Najpierw wszystkie lotki ze skrzydeł, potem sterówki z ogona.
On po prostu zapina sobie te rzepy!

No i czy sądzicie tak jak ja, że chyba już nic doskonalszego nie można było stworzyć?
Na zakończenie ciekawostka.

W Smithsonian Institution w Waszyngtonie pracuje P. Roxie Laybourne. Od 40 lat zajmuje się badaniem piór. Ma kolekcję liczącą tysiące okazów. Jako, że każdy gatunek ptaka ma jakieś charakterystyczne cechy upierzenia, potrafi ona na postawie pióra określić gatunek ptaka. Z tych też powodów jest często proszona do rozpoznania ptaka który był sprawcą katastrofy lotniczej.
Prawdziwy "Ptasi Detektyw"




Zdjęcie i informacja:
"Tajemnice Natury"; Edward S. Brinkley

Zdjęcia: "Pathfinders: Birds", Edward S. Brinkley
Piórek użyczył Zazu, a ponieważ nie chciał dać swoich pięknych, nowych, więc zdjęcia pokazują te zniszczone, odrzucone przez ptaka.

  
 
 
 
REKLAMA:
części zamienne JCB Częstochowa, śląskieurządzenie do mycia wodą zdemineralizowaną producentHotel w Tarnowskich Górach, wesela Tarnowskie GóryHurtownia zabawek ELF Zabrze, zabawki hurt, sprzedaż hurtowacaterpillar części, jcb, cat, hydraulika siłowa hydrauliczne pompy silniki siłownikisprzątanie mieszkań, biur, magazynów, hal, grobów, mycie przeszkleńHydraulika siłowa, przewody hydrauliczne, zawory, siłowniki, rozdzielaczeautomaty tokarskie toczenie detali na automatach, detale toczoneProducent linek, naprawa, dorabianie. Linki pchająco-ciągnące, sterującelinka, linki samochodowe, dla motoryzacji maszyn budowlanych, rolniczychkartki ręcznie robione, okolicznościowe tuby ozdobne